Με εξαιρετικά προσεκτικά βήματα και χωρίς… βεβαιότητες θα ξεδιπλωθεί τις επόμενες εβδομάδες το σχέδιο εξόδου που έχει καταστρώσει η κυβέρνηση, καθώς ο Κυριάκος Μητσοτάκης απέρριψε πιο αισιόδοξες εισηγήσεις και προχωρά με ένα σχέδιο στη λογική τού «βλέποντας και κάνοντας».
Εξ ου και η κυβέρνηση δεν μπήκε στη λογική της πλήρους ανακοίνωσης όλου του ειδικού χάρτη, αλλά έδωσε λεπτομέρειες μόνο για το πρώτο σκέλος των 4 εβδομάδων του Μαΐου και για την 1η Ιουνίου, ενώ το όλο σχέδιο διαπνέεται από τη λογική της αιρεσιμότητας. Πρακτικά, αν τα πράγματα δεν πάνε σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, τότε το σχέδιο θα αναπροσαρμόζεται και θα επιβραδύνεται, ανά κατηγορίες ή και εν συνόλω.
Οι αποφάσεις του πρωθυπουργού «κλείδωσαν» οριστικά το βράδυ της περασμένης Δευτέρας. Τότε, ο κ. Μητσοτάκης, έναντι του αρχικού προγραμματισμού, συμμετείχε σε τηλεδιάσκεψη με τους υφυπουργούς που την επόμενη μέρα θα προέβαιναν σε εξειδίκευση των μέτρων, αν και σε εκείνη την τηλεδιάσκεψη δεν κοινοποίησε τις αποφάσεις του για τα σχολεία. Ως προς το άνοιγμα των Δημοτικών, ο κ. Μητσοτάκης είναι σαφές ότι έχει δεύτερες σκέψεις και τις τελικές αποφάσεις θα τις πάρει στο τέλος του Μαΐου, εφόσον όλοι οι δείκτες αποτυπώνουν πτωτική τάση για την πανδημία. Ο πρωθυπουργός έλαβε, βεβαίως, υπ’ όψιν και τη δημόσια συζήτηση που ξεκίνησε ειδικά για τις μικρότερες σχολικές βαθμίδες, από τη στιγμή που κατέστη σαφής η πρόθεση της κυβέρνησης να τις ανοίξει προοδευτικά όλες.
Ενδιαφέρον, δε, είναι ότι η κυβέρνηση δεν έχει δώσει ημερομηνίες για τις φάσεις ανοίγματος που προγραμματίζονται για τον Ιούνιο. Στη λογική των «4+4 εβδομάδων», στην κυβέρνηση θέλουν πρώτα να δουν τα επιδημιολογικά δεδομένα τις επόμενες δύο εβδομάδες και στη συνέχεια να εξειδικεύσουν τον οδικό χάρτη για το περαιτέρω άνοιγμα όλων των παραγωγικών δραστηριοτήτων. Τότε, αν όλα πάνε καλά, θα απελευθερωθεί και η μετακίνηση των πολιτών σε άλλες περιφερειακές ενότητες, ενώ διαφορετικό καθεστώς θα ισχύει για τις μετακινήσεις προς τα νησιά, οι οποίες προγραμματίζεται να «κουμπώσουν» περίπου με την έναρξη της τουριστικής περιόδου και προγραμματίζονται είτε για τις αρχές είτε για τα μέσα Ιουνίου. Μεγάλος άγνωστος, δε, παραμένει και το πότε θα αποκατασταθεί η πλήρης λειτουργία των αεροπορικών μεταφορών από και προς το εξωτερικό, στοιχείο αναγκαίο για τη λειτουργία και του τουρισμού, καθώς ακόμα δεν υπάρχει συμφωνία σε ευρωπαϊκό επίπεδο για το πώς θα γίνεται ο έλεγχος όσων πρόκειται να ταξιδέψουν.
Το Παρατηρητήριο
Κεντρικό ρόλο στη διαδικασία άρσης των περιορισμών θα έχει το λεγόμενο «Μεικτό Παρατηρητήριο» που ανέφερε και στο διάγγελμά του ο πρωθυπουργός. Θα πρόκειται, ουσιαστικά, για το διάδοχο σχήμα του Steering Committee που επεξεργάστηκε τεχνικά το Στρατηγικό Σχέδιο Σταδιακής Μετάβασης ή, κοινώς, τον οδικό χάρτη για τη μετάβαση στη «νέα καθημερινότητα», όπως την όρισε ο πρωθυπουργός. Η σύνθεση του Παρατηρητηρίου θα είναι πιο «σφιχτή» σε σχέση με την προηγούμενη επιτροπή και θα υπάρχει συνεργασία της Προεδρίας της Κυβέρνησης με τους υγειονομικούς και την Πολιτική Προστασία.
Από μέρους της Προεδρίας σε τακτική βάση θα συμμετέχουν ο υφυπουργός Επικρατείας Άκης Σκέρτσος, αλλά και ο γενικός γραμματέας Συντονισμού, αρμόδιος για τις εσωτερικές υποθέσεις, Θανάσης Κοντογεώργης. Τα υγειονομικά δεδομένα θα εισφέρουν και θα αναλύουν ο Σωτήρης Τσιόδρας και ο Παναγιώτης Αρκουμανέας από τον ΕΟΔΥ, ενώ και το υπουργείο Υγείας θα έχει καθημερινή εικόνα, μάλλον μέσω του υφυπουργού Βασίλη Κοντοζαμάνη. Από μέρους της Πολιτικής Προστασίας θα συμμετέχει ο Νίκος Χαρδαλιάς, ενώ για την οικονομία θα είναι παρών ο επικεφαλής του Συμβουλίου Οικονομικών Εμπειρογνωμόνων Μιχάλης Αργυρού.
Η εν λόγω επιτροπή θα τροφοδοτεί τον κ. Μητσοτάκη σε καθημερινή βάση με reports για την εξέλιξη της πανδημίας και τις συνέπειές της, ενοποιώντας επί της ουσίας τα διαφορετικά υπολογιστικά μοντέλα που υπήρχαν το προηγούμενο διάστημα. Ο νέος αυτός μηχανισμός θα καταγράφει σε καθημερινή βάση την πορεία της πανδημίας, θα εισάγει όλα τα επιδημιολογικά στοιχεία, τους δείκτες της οικονομίας αλλά και βασικούς δείκτες της υγείας και θα καταλήγει σε μια εισήγηση στον πρωθυπουργό. Ο κ. Μητσοτάκης θα βλέπει και καθημερινούς, αλλά και εβδομαδιαίους δείκτες και, βάσει αυτών, θα παίρνει τις όποιες αποφάσεις για «ξεκλείδωμα» περισσότερων περιορισμών ή για την ανάσχεση αυτών.
Οι «κόκκινες σημαίες»
Η λογική του νέου μηχανισμού είναι κοντινή με τη λειτουργία του συστήματος παρακολούθησης του κυβερνητικού έργου «ΜΑΖΙ». Πρακτικά, θα υπάρχουν και «κόκκινες σημαίες», όπου χρειάζεται, με βάση την επεξεργασία και την ανάλυση των δεδομένων που θα μπαίνουν στο σύστημα, οπότε θα δίνεται το μήνυμα για «φρενάρισμα». Αντίθετα, αν όλα πάνε καλά και το περίφημο «ρΟ» παραμένει χαμηλά, κάτω από το 1 (πόσους ανθρώπους μπορεί να μολύνει ένας ασθενής), τότε το σχέδιο θα συνεχίζει να ξεδιπλώνεται. Και άλλα δεδομένα θα παίζουν ρόλο, όπως π.χ. τα νέα κρούσματα, ο αριθμός νοσηλευόμενων και διασωληνωμένων, τα στοιχεία που προκύπτουν από τα όλο και περισσότερα διαγνωστικά τεστ κ.λπ. Όλα αυτά θα συνεκτιμώνται από τον κ. Μητσοτάκη, ο οποίος θα έχει και την τελική εισήγηση για τα επόμενα βήματα. Ενδεικτικό της προσέγγισης του πρωθυπουργού, άλλωστε, είναι ότι, σε μια σειρά ζητημάτων, όπως η επαναλειτουργία των σχολικών βαθμίδων, υιοθέτησε μια πιο συντηρητική προσέγγιση, στη λογική της διασφάλισης της αξιολόγησης των επιπτώσεων των προηγούμενων βημάτων.
του Γιώργου Ευγενίδη
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Παρασκήνιο